Wat is het verschil tussen een mantelzorgwoning en een kangoeroewoning?

Het verschil tussen een mantelzorgwoning en een kangoeroewoning ligt in de bouwkundige structuur en planologische kwalificatie. Een mantelzorgwoning is doorgaans een afzonderlijk bijbehorend bouwwerk bij een bestaande hoofdwoning. Een kangoeroewoning is één gebouw waarin twee zelfstandige woonruimten zijn geïntegreerd, vaak met een interne verbinding.

Kort samengevat: een mantelzorgwoning is een los bouwwerk naast de hoofdwoning; een kangoeroewoning is één woning met twee zelfstandige wooneenheden onder één dak.

Planologisch wordt een mantelzorgwoning meestal aangemerkt als bijbehorend bouwwerk bij een hoofdgebouw. Het zelfstandige gebruik is gekoppeld aan een mantelzorgrelatie zoals bedoeld in artikel 1.1.1 van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015). Zodra de zorgrelatie eindigt, vervalt doorgaans het recht op zelfstandig gebruik.

Een kangoeroewoning daarentegen wordt planologisch vaak aangemerkt als één hoofdgebouw met meerdere wooneenheden. Of dit is toegestaan, hangt af van het omgevingsplan. In sommige gemeenten wordt een kangoeroewoning gezien als één woning, in andere gevallen als splitsing in meerdere woningen, wat vergunningplichtig kan zijn op grond van artikel 5.1 Omgevingswet.

Bouwtechnisch moeten beide woonvormen voldoen aan de eisen voor woonfuncties uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), waaronder brandveiligheid, ventilatie en energieprestatie. Bij een kangoeroewoning kunnen aanvullende eisen gelden voor brandcompartimentering tussen de twee wooneenheden.

Een concreet voorbeeld: een gezin verbouwt de bestaande woning zodat een zelfstandige woonruimte ontstaat op de begane grond voor een ouder. Dit wordt als kangoeroewoning aangemerkt. De woning blijft één hoofdgebouw. Bij een mantelzorgwoning wordt daarentegen een aparte unit in de tuin geplaatst.

Vanuit civielrechtelijk perspectief worden beide constructies aangemerkt als onroerende zaken in de zin van artikel 3:3 Burgerlijk Wetboek. De waarde wordt meegenomen in de WOZ-waardering conform artikel 17 Wet WOZ.

Wat bij de gemeente moet worden nagegaan, is hoe het omgevingsplan omgaat met woningdeling of meerdere wooneenheden in één gebouw, en welke regels gelden voor bijbehorende bouwwerken.

De essentie is dat een mantelzorgwoning een los bouwwerk is met tijdelijk zorggerelateerd gebruik, terwijl een kangoeroewoning één geïntegreerde woning met meerdere woonruimten is. De planologische en bouwtechnische beoordeling verschilt daardoor wezenlijk.

Lees ook ons artikel over Hoe zit het met geluidsoverlast tussen hoofdwoning en mantelzorgwoning?.

Bronnen

• [Wet] Omgevingswet — art. 5.1 — Vergunningplicht bouw- en gebruiksactiviteiten — geraadpleegd 2026-02-21
• [Wet] Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 — art. 1.1.1 — Definitie mantelzorg — geraadpleegd 2026-02-21
• [Besluit] Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) — Eisen woonfunctie en brandcompartimentering — geraadpleegd 2026-02-21
• [Besluit] Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) — Omgevingsplanregels woningdeling — geraadpleegd 2026-02-21
• [Wet] Burgerlijk Wetboek Boek 3 — art. 3:3 — Onroerende zaak — geraadpleegd 2026-02-21
• [Wet] Wet waardering onroerende zaken — art. 17 — Waardebepaling — geraadpleegd 2026-02-21
• [Wet] Algemene wet bestuursrecht — Vergunningprocedure en handhaving — geraadpleegd 2026-02-21
• [Uitleg] IPLO — Woonfuncties en bijbehorende bouwwerken — geraadpleegd 2026-02-21
• [Uitleg] Rijksoverheid — Verschil tussen woonvormen — geraadpleegd 2026-02-21