Vergrijzing: zoveel ouderenwoningen ontbreken nog

Nederland telde op 1 januari 2025 ruim 929.000 80-plussers, en tot 2030 komen er volgens de bevolkingsprognose van het CBS elk jaar zo'n 50.000 bij. Achter dat cijfer zit een woningopgave: van de 290.000 ouderenwoningen die tot en met 2030 nodig zijn, zijn er voor ongeveer 75.000 nog geen bouwplannen, schreef het kabinet op 6 juli aan de Tweede Kamer. Voor een stel dat overweegt een vader of moeder in de tuin te laten wonen, staat daarmee de vraag op tafel of er in de buurt op tijd iets anders komt.

Waar staat de vergrijzing nu?

Sinds 2025 zijn er voor het eerst meer 65-plussers dan jongeren tot 20 jaar: 3,76 miljoen tegenover 3,72 miljoen. Dat meldde het CBS in december bij de nieuwe bevolkingsprognose.

Het aantal 80-plussers groeit van 0,93 miljoen in 2025 naar 1,18 miljoen in 2030. In 2040 zijn het er naar verwachting 1,55 miljoen, en in 2050 1,94 miljoen.

Het aantal 85-plussers stijgt nog sneller: van 0,42 miljoen in 2025 naar ruim een miljoen in 2050. Het aantal 75-plussers groeit in die periode van 1,76 naar 2,90 miljoen.

De groei zit vooral bij de oudsten

Tussen 2025 en 2050 groeit het aantal 65-plussers met ongeveer 28 procent. Het aantal 80-plussers verdubbelt ruim, en het aantal 85-plussers wordt bijna twee en een half keer zo groot.

Na 2040 vlakt de groei van het aantal 65-plussers af. Het aantal 80-plussers blijft dan nog wel doorstijgen.

Welke woningen er komen, en welke achterblijven

Van de 290.000 ouderenwoningen moeten er 170.000 nultredenwoningen zijn: woningen waarin woonkamer, keuken, slaapkamer en badkamer gelijkvloers bereikbaar zijn. Daarvoor liggen er plannen voor ruim 230 procent van de opgave, en sinds 2022 komen er jaarlijks ongeveer 20.000 bij.

Bij geclusterde woonvormen, met een gezamenlijke ontmoetingsruimte, en bij zorggeschikte woningen voor mensen met een functiebeperking blijft het achter. De bestaande plannen dekken daar maar 40 tot 50 procent van de opgave.

Volgens het kabinet zijn die woonvormen ingewikkelder om te bouwen. Gemeenten, woningcorporaties, zorgorganisaties en marktpartijen moeten samenwerken, en de bouwkosten liggen vaak hoger.

Hoe zo'n geclusterde woonvorm eruit kan zien, bekeken de ministers in april bij Knarrenhof in Gouda. Jongeren en ouderen wonen daar in koop- en huurwoningen rond een groene binnentuin, die dient als ontmoetingsplek.

Zo verhouden de aantallen zich

Tot 2030 komen er per jaar zo'n 50.000 80-plussers bij. Daar staan jaarlijks ongeveer 20.000 nieuwe nultredenwoningen tegenover, voor alle ouderen samen.

Dat betekent niet dat er elk jaar 30.000 80-plussers zonder passende woning bijkomen. Niet elke 80-plusser heeft een andere woning nodig, en de nultredenwoningen zijn bedoeld voor alle ouderen, niet alleen voor 80-plussers.

Wel laat het zien waarom juist de woningen met zorg en ontmoeting knellen. Daar ligt voor de helft tot zestig procent van de benodigde woningen nog geen plan klaar.

Wat er nog aankomt

Het kabinet trekt naast de € 120 miljoen die in 2026 beschikbaar is nog € 420 miljoen extra uit voor 2027 tot en met 2030. Dat geld is bedoeld voor geclusterde en zorggeschikte woningen; de regeling wordt nog uitgewerkt.

Ook op het eigen erf verandert iets. Naar verwachting vanaf 1 januari 2027 mag een familiewoning voor ouders of kinderen zonder vergunning in de achtertuin, ook als er geen zorg nodig is.

Het doel uit het programma Wonen en zorg voor ouderen blijft 290.000 ouderenwoningen tot en met 2030. Het kabinet wil de voortgang beter volgen en maakt daarover afspraken met provincies en gemeenten in de woondeals.

Wat dit voor u betekent

Check bij uw gemeente en woningcorporatie welke ouderenwoningen er in uw buurt gepland staan, en wanneer.
Vergelijk wachten op nieuwbouw met een woning dichtbij in de eigen tuin. Juist woningen met zorg in de buurt blijven achter.
Let op dat de regels voor een woning in de tuin per 1 januari 2027 naar verwachting ruimer worden.

Wilt u weten wat er in uw eigen tuin past? Doe dan de vergunningcheck voor uw adres, of bekijk de woningen en hun vanafprijzen.