Mag een mantelzorgwoning op een vakantiepark geplaatst worden?
In de meeste gevallen is plaatsing van een mantelzorgwoning op een vakantiepark niet toegestaan, omdat recreatiebestemmingen doorgaans geen permanente woonfunctie toestaan. De beoordeling vindt plaats op basis van het omgevingsplan onder de Omgevingswet. Alleen wanneer het park een woonbestemming…
Het plaatsen van een mantelzorgwoning op een vakantiepark is juridisch in de meeste gevallen niet toegestaan. De kern ligt in de planologische bestemming van de grond. Vakantieparken hebben doorgaans een recreatieve bestemming, waarbij permanente bewoning of zelfstandige woonfuncties niet zijn toegestaan.
Kort samengevat: op een recreatiebestemming is een mantelzorgwoning meestal niet toegestaan, tenzij het omgevingsplan expliciet ruimte biedt voor permanente bewoning.
Onder de Omgevingswet bepaalt het omgevingsplan welk gebruik van gronden is toegestaan. Artikel 5.1 van de Omgevingswet bepaalt dat voor gebruik in strijd met het omgevingsplan een omgevingsvergunning nodig kan zijn. Indien een vakantiepark een recreatiebestemming heeft, is het realiseren van een zelfstandige woonfunctie – zoals een mantelzorgwoning – doorgaans strijdig met het plan.
Een mantelzorgwoning wordt planologisch aangemerkt als woonfunctie. De zelfstandige bewoning wordt alleen gerechtvaardigd door een mantelzorgrelatie zoals bedoeld in artikel 1.1.1 van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015). Die relatie verandert echter niets aan de bestemming van de grond. Wanneer het omgevingsplan permanente bewoning op het park verbiedt, kan mantelzorg geen automatische uitzondering creëren.
In sommige situaties kan een park een gemengde bestemming hebben of kunnen voormalige recreatiewoningen inmiddels een woonbestemming hebben gekregen. In dat geval kan plaatsing onder voorwaarden mogelijk zijn. Dit moet altijd specifiek worden getoetst aan het geldende omgevingsplan.
Een concreet voorbeeld: een eigenaar van een recreatiewoning op een vakantiepark wil een aparte mantelzorgunit plaatsen op het perceel naast de recreatiewoning. Het omgevingsplan staat uitsluitend recreatief verblijf toe en verbiedt permanente bewoning. De gemeente zal de aanvraag afwijzen of handhavend optreden indien zonder vergunning wordt geplaatst.
Wat bij de gemeente moet worden nagegaan, is welke bestemming op het perceel rust en of afwijking van het omgevingsplan mogelijk is via een omgevingsvergunning. In recreatiegebieden wordt afwijking vaak slechts in uitzonderlijke gevallen toegestaan, bijvoorbeeld bij transformatie naar woongebied.
Bouwtechnisch moet een mantelzorgwoning altijd voldoen aan de eisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Dit staat los van de planologische toelaatbaarheid.
Vanuit civielrechtelijk perspectief geldt dat een mantelzorgwoning die duurzaam met de grond is verbonden een onroerende zaak vormt in de zin van artikel 3:3 Burgerlijk Wetboek. Voor de Wet WOZ (artikel 17) wordt de waarde meegenomen in de waardebepaling indien de plaatsing rechtmatig is.
De essentie is dat een vakantiepark doorgaans een recreatiebestemming heeft, waardoor plaatsing van een mantelzorgwoning meestal niet is toegestaan. Alleen wanneer het omgevingsplan permanente bewoning mogelijk maakt of een afwijkingsvergunning wordt verleend, kan realisatie juridisch haalbaar zijn.
Lees ook ons artikel over Hoe wordt een mantelzorgwoning geplaatst?.
Bronnen
- [Wet] Omgevingswet — art. 5.1 — Gebruik in strijd met omgevingsplan — geraadpleegd 2026-02-21
- [Besluit] Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) — Omgevingsplanregels — geraadpleegd 2026-02-21
- [Besluit] Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) — Bouwtechnische eisen woonfunctie — geraadpleegd 2026-02-21
- [Wet] Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 — art. 1.1.1 — Definitie mantelzorg — geraadpleegd 2026-02-21
- [Wet] Burgerlijk Wetboek Boek 3 — art. 3:3 — Onroerende zaak — geraadpleegd 2026-02-21
- [Wet] Wet waardering onroerende zaken — art. 17 — Waardebepaling — geraadpleegd 2026-02-21
- [Wet] Algemene wet bestuursrecht — Handhaving en bezwaar — geraadpleegd 2026-02-21
- [Uitleg] IPLO — Recreatiebestemming en woonfunctie onder de Omgevingswet — geraadpleegd 2026-02-21
- [Uitleg] Rijksoverheid — Regels voor permanente bewoning recreatiewoningen — geraadpleegd 2026-02-21
