Kunnen mantelzorgwoningen gasloos worden geleverd?

Mantelzorgwoningen kunnen volledig gasloos worden geleverd en dat is in de praktijk inmiddels de standaard bij nieuwbouw. Sinds de wijziging van de Gaswet in 2018 geldt dat nieuwe woonfuncties in beginsel niet meer worden aangesloten op het aardgasnet, tenzij een uitzondering van toepassing is. Deze regel is integraal opgenomen in het stelsel van de Omgevingswet en het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl).

Kort samengevat: nieuwe mantelzorgwoningen worden doorgaans gasloos gerealiseerd, omdat aansluiting op aardgas bij nieuwbouw in beginsel niet meer is toegestaan.

De Gaswet bepaalt dat netbeheerders geen aansluitplicht hebben voor aardgas bij nieuw te bouwen bouwwerken met een woonfunctie, behoudens uitzonderingen. Dit betekent dat een mantelzorgwoning als nieuwe woonfunctie in principe zonder gasaansluiting wordt gebouwd.

Het Bbl stelt daarnaast energieprestatie-eisen (BENG) aan woonfuncties. Deze eisen sturen aan op een laag primair fossiel energiegebruik en een minimaal aandeel hernieuwbare energie. In de praktijk leidt dit tot toepassing van elektrische warmtepompen, elektrische boilers of andere gasloze verwarmingssystemen.

Een gasloze mantelzorgwoning wordt doorgaans uitgerust met een lucht-lucht of lucht-water warmtepomp, elektrische vloerverwarming of infraroodpanelen. Warm tapwater wordt vaak geleverd via een warmtepompboiler of elektrische boiler. Zonnepanelen kunnen worden toegepast om te voldoen aan de eis voor hernieuwbare energie.

Een concreet voorbeeld: een prefab mantelzorgwoning van 55 m² wordt geleverd zonder gasaansluiting. Verwarming vindt plaats via een lucht-lucht warmtepomp en warm water via een warmtepompboiler. De woning voldoet aan de BENG-eisen uit het Bbl en is volledig elektrisch.

Wat bij de gemeente moet worden nagegaan, is of aanvullende energie-eisen gelden in het omgevingsplan, bijvoorbeeld bij duurzaamheidsprojecten. De bouwtechnische conformiteit wordt beoordeeld op basis van het Bbl.

Indien een bestaande mantelzorgwoning wordt herplaatst of een oudere unit wordt gebruikt, moet worden beoordeeld of aansluiting op aardgas nog mogelijk en toegestaan is. In de meeste gevallen zal een nieuwe gasaansluiting niet worden verleend.

Vanuit civielrechtelijk perspectief verandert gasloos bouwen niets aan de kwalificatie als onroerende zaak in de zin van artikel 3:3 Burgerlijk Wetboek. Wel kan een gasloze woning invloed hebben op de marktwaarde en daarmee op de WOZ-waardering conform artikel 17 Wet WOZ.

De essentie is dat mantelzorgwoningen bij nieuwbouw vrijwel altijd gasloos worden geleverd. Dit volgt uit de landelijke regelgeving rond aardgasaansluitingen en de energieprestatie-eisen onder het Bbl.

Lees ook ons artikel over Zijn er beurzen waar mantelzorgwoningen worden getoond?.

Bronnen

• [Wet] Gaswet — Aansluitplicht en uitzondering nieuwbouw — geraadpleegd 2026-02-21
• [Besluit] Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) — Energieprestatie-eisen woonfunctie (BENG) — geraadpleegd 2026-02-21
• [Wet] Omgevingswet — art. 4.3 — Grondslag algemene maatregelen van bestuur — geraadpleegd 2026-02-21
• [NEN] Aangewezen energieprestatie-normen onder het Bbl — geraadpleegd 2026-02-21
• [Wet] Burgerlijk Wetboek Boek 3 — art. 3:3 — Onroerende zaak — geraadpleegd 2026-02-21
• [Wet] Wet waardering onroerende zaken — art. 17 — Waardebepaling — geraadpleegd 2026-02-21
• [Uitleg] Rijksoverheid — Nieuwbouw aardgasvrij — geraadpleegd 2026-02-21
• [Uitleg] IPLO — Energie-eisen onder de Omgevingswet — geraadpleegd 2026-02-21